Aktualności

A+ A A-

Co to jest pryzma traserska?

  • Opublikowano w Blog
  • Ilość odsłon: 212

Co to jest pryzma traserska?
Do czego wykorzystuje się pryzmy?
Jak zbudowana jest pryzma?
Z jakich materiałów są wykonane pryzmy?
Jakie są rozmiary pryzm?
Jakie są typy pryzm?
Jak dbać o pryzmy kątowe?
Czym innym niż pryzmy można mocować elementy cylindryczne?

Co to jest pryzma traserska?

pryzma traserska darmet vz33

Pryzma traserska (lub pomiarowa) to precyzyjny blok w kształcie sześcianu lub prostopadłościanu z wycięciami w kształcie litery V (z ang. Vee block lub V-block) używany do pewnego mocowania cylindrycznych przedmiotów obrabianych na frezarce lub wiertarce kolumnowej. Charakteryzują się bardzo precyzyjnie wykonanymi płaszczyznami roboczymi, tzn. płaszczyzną ustawianą na płycie oraz płaszczyzną, na której jest ustawiany przedmiot.

rowek wzdłużny w pryzmie żeliwnej

Posiadają co najmniej jeden centralnie umieszczony rowek w kształcie litery V, w którym umieszczane są części do obróbki. Rowek jest równoległy do boków i podstawy bloku, dzięki czemu elementy są prawidłowo wyśrodkowane.

mocowanie elementów walcowych w pryzmach

Pryzmy mogą być używane do prac w poziomie lub w pionie. Ponieważ do zamocowania długich części cylindrycznych wymaga się więcej niż jednej pryzmy, dlatego są zazwyczaj dostarczane w dopasowanych parach. Jednakże można nabyć też jako pojedyncze sztuki pryzm.

zacisk do pryzmy traserskiej

Pryzmy są dostarczane z zaciskami, dzięki czemu części mogą być sztywno przymocowane do łoża prymy.

Do czego wykorzystuje się pryzmy?

Mocowanie części o przekroju cylindrycznym

mocowanie cylindra w pryzmie

Pryzma jest przyrządem używanym zazwyczaj do mocowania okrągłych lub cylindrycznych elementów. Rowek "V" wspiera pracę i zapewnia dwa punkty styku pomiędzy powierzchniami pryzmy a obrabianym przedmiotem.

Mocowanie części o przekroju prostokątnym

mocowanie części prostokątnej w pryzmie

Czasami może zajść potrzeba zamocowania pod kątem w obrabiarce części prostokątnej. Chociaż pryzmy są używane głównie do przytrzymywania części cylindrycznych, to mogą również również mocować elementy o przekroju prostokątnym lub kwadratowym dzięki rowkowi V, który ma 90 stopni.

Poprzeczne wiercenie otworów

wiercenie otworów w poprzek wałka

Pryzmy są szczególnie przydatne w przypadku wiercenia otworów w poprzek wałka. Dzięki nim wiertło ustawione jest prostopadle do osi przedmiotu.

Są efektywnymi przyrządami pomocniczymi, które można stosować w różnych operacjach szlifowania, frezowania lub wiercenia.

pomiar wałka na pryzmie

Podstawki traserskie mogą być również wykorzystywane do kontrolowania i trasowania.

Jak zbudowana jest pryzma?

Budowa pryzmy traserskiej

Elementy obrabiane mocowane są w rowku w kształcie litery V, który podpiera przedmiot podczas obróbki. Większość modeli pryzm posiada rowki o kącie 90°, występują jednak pryzmy z kątem wybrania 60°, stosowane są one do mocowania bardzo małych elementów. Pryzmy podwójne posiadają dwa rowki o różnym zakresie mocowania, umiejscowione są na dolnej i górnej stronie. Gros pryzm jest wyposażona w zaciski śrubowe, które służą do bezpiecznego blokowania przedmiotu obrabianego. Śruba z radełkowaną główką wkręcona w chomątko dociska przedmiot umieszczony w rowku. Na bocznych ścianach pryzm występuje rowek wzdłużny, w którym można umieścić dociski do zamocowania pryzmy na stole frezarskim za pomocą np. śrub T-owych.

Z jakich materiałów są wykonane pryzmy?

Na ogół korpus pryzmy wykonany jest z hartowanej hartowanej stali lub żeliwa. Pryzmy stalowe mają doskonałą odporność na ścieranie i wytrzymałość.

Pryzma wykonana z żeliwa

Żeliwo jest materiałem powszechnie stosowanym w inżynierii. Jednym z powodów jego wykorzystania jest skuteczne pochłanianie energii drgań, dlatego też nadaje się do narzędzi używanych w przemyśle maszynowym. Ponadto, żeliwo jest odporne na zużycie i ma doskonałą wytrzymałość na rozciąganie. Pryzmy żeliwne produkowane są w większych rozmiarach.

Pryzma wykonana z granitu

Podstawki pryzmowe mogą być również wykonane z granitu. Wysoka gęstość materiału oznacza, że bloki granitowe są odporne na zużycie i korozję. Ponadto są łatwiejsze w utrzymaniu niż bloki stalowe i bardziej stabilne wymiarowo ponieważ zachowują one swój pierwotny kształt i rozmiar, nawet po dłuższym okresie użytkowania.

Które pryzmy wybrać?

Wybierając pryzmy należy pamiętać o tym, jak często będziemy z nich korzystać, do czego będą stosowane oraz jaki posiadamy budżet. Chociaż pryzmy granitowe są najłatwiejsze w konserwacji i najbardziej odporne na zużycie, to są one znacznie droższe. Pryzmy żeliwne i stalowe są znacznie bardziej przystępne cenowo i będą działać równie skutecznie. Będą one jednak wymagały regularnej konserwacji.

Jakie są rozmiary pryzm?

Zestaw pryzm

Pryzmy są dostępne w różnych rozmiarach w zależności od gabarytów mocowanego przedmiotu. Rozmiar pryzmy określa szerokość rowka V.

Maksymalna średnica mocowana w rowku V

Wymiar ten jest równy maksymalnej średnicy części okrągłej, która może być zamocowana w pryzmie. Podstawy pryzmowe mogą mieć rozmiar od 15 mm do 200 mm. Dostępne są również bloki o jeszcze większych wymiarach przeznaczone do mocowania bardzo dużych części.

Jakie są typy pryzm?

Istnieje wiele odmian pryzm. Znaczną część stanowią standardowe pryzmy szlifierskie do mocowania elementów o przekroju cylindrycznym.

Pryzma z dociskiem pod kątem 45 stopni

Występują pryzmy z zaciskiem, w którym śrubę dociskową można mocować pod kątem 90° lub 45° co pozwala mocować przedmioty o przekroju prostokątnym.

Mikropryzma do małych detali

Mikropryzmy służą do przytrzymywania półwyrobów o bardzo małych rozmiarach. Do mocowania detali o bardzo dużych gabarytach stosuje się pryzmy, których kąt wybrania w rowku V jest większy niż 90°.

Pryzma krzyżowa 4-rowkowa

Pryzmy krzyżowe posiadają 4 wcięcia 90° o różnej wielkości. Ponieważ pryzmy te nie posiadają elementów zaciskowych, niektóre z ich powierzchni są magnetyczne, dzięki czemu mogą utrzymać metalowe półwyroby.

Pryzma magnetyczna

Brak kabłąka mocującego cechuje również pryzmy magnetyczne. Zamiast zacisków, półwyroby są mocowane w bloku magnetycznym za pomocą siły magnetycznej. Wszystkie powierzchnie mogą być namagnesowane lub rozmagnesowane za pomocą włącznika ON/OFF. Bloki magnetycznych mogą przytrzymywać prostokątne części pod kątem 45 stopni, dzięki czemu ich krawędzie mogą być obrabiane. Są one bardzo przydatne przy trasowaniu części stalowych.

Pryzma uchylna z kątomierzem

Pryzmy uchylne z nastawnym kątem są używane do ustawiania materiału o przekroju kwadratowym pod kątem, zanim zostanie on poddany obróbce mechanicznej. Kąt nachylenia półwyrobu jest regulowany w zależności od potrzeb użytkownika.

Jak dbać o pryzmy kątowe?

Pomiar na pryzmie

Przed użyciem pryzmy należy sprawdzić jej dokładność. Ciągłe stosowanie pryzm do tych samych części cylindrycznych może mieć wpływ na ścianki rowka V. Ponadto, jeśli blok został zardzewiały to płaszczyzny mogą nie być względem siebie prostopadłe bądź równoległe.

Badanie płaszczyzn roboczych pryzmy

Obejrzyj pryzmę z każdej strony i sprawdź czy nie wyczuwasz pod palcem żadnych zadziorów lub wgnieceń, które wpływają na prawidłowe zamocowanie pryzmy na stole frezarskim lub w imadle. Jeśli zauważysz, że pryzma jest niedokładna, będziesz musiał zeszlifować powierzchnie rowka V, aż staną się gładkie. Zapewni to większą dokładność narzędzia. Pryzmy pomiarowe są bardzo ciężkie i posiadają ostre narożniki, więc należy się z nimi ostrożnie obchodzić. Przed użyciem, należy oczyścić powierzchnie robocze pryzmy, aby usunąć wszelkie niepożądane materiały, które mogą mieć wpływ na jej dokładność.

Większość pryzm jest dostarczana w ochronnej skrzynce, w której należy przechowywać narzędzie, gdy nie jest ono używane. Pryzmy należy przechowywać w chłodnym i suchym miejscu, aby chronić je przed wilgocią, która może powodować rdzę.

Czym innym niż pryzmy można mocować elementy cylindryczne?

Chociaż pryzmy są jednym z najbardziej efektywnych narzędzi do mocowania cylindrycznych detali, istnieje kilka alternatywnych metod, które mogą być stosowane.

Uchwyt tokarski 3-szczękowy

Uchwyt tokarski mocowany do stołu obrabiarki może być używany do przytrzymywania częsci okrągłych lub o nieregularnym kształcie.

Bloczek zaciskowy mocowany w imadle

Na frezarce do zamocowania półwyrobów cylindrycznych można wykorzystać tulejkę 5C z bloczkiem zaciskowym, który mocujemy np. w imadle maszynowym. Siła mocowania tulei zaciskowej jest rozłożona wokół całej części, dzięki czemu przedmiot obrabiany jest utrzymywany bardzo pewnie, co zapewnia dokładną obróbkę.

Imadło do mocowania rur i wałków

Imadło do wałków może być stosowane na frezarce lub wiertarce kolumnowej do mocowania wałów lub rur.

Wkładki pryzmowe do imadeł precyzyjnych

Pryzmowe wkładki szczękowe pomagają w mocowaniu elementów cylindrycznych. W takich szczękach detal można mocować w pozycji poziomej i pionowej.

 

Zmodyfikowano: piątek, 16 sierpień 2019 09:53

Odwiedza nas 55 gości oraz 0 użytkowników.